طرح اسلیمی طلا و هر آنچه باید بدانید
امروزه استفاده از طرح اسلیمی به خصوص درکنار فلز ارزشمند طلا و تولید محصولات اسلیمی طلا در حوزه دکوراسیون و دیزاین بسیار باب می باشد.
احتمالا شما هم جمله معروف هنر نزد ایرانیان است و بس به گوشتان خورده باشد. طرح های اسلیمی در هنر جایگاه ویژه ای دارند. همچنین ترکیب طرح های اسلیمی با دیگر عناصر و تولید محصولات اسلیمی طلا آن را به گزینه ای بی نظیر برای دادن هدیه شیک و آنتیک تبدیل کرده است.
اگر شما هم جزء علاقه مندان و طرفداران هنر و فرهنگ ایران باستان هستید، پیشنهاد میدهم با من همراه باشید تا در ادامه به موضاعاتی از قبیل نقوش اسلیمی، انواع اسلیمی و غیره بپردازیم.
معنی لغوی کلمه اسلیمی
کلمه اسلیمی ممال و یا تغییر یافته کلمه اسلامی است. معادل اسلیمی در اروپا آرابسک (Arabesque) می باشد. در ابتدا این طرح ها توسط گردشگران اروپایی بیشتر در کشورهای عربی مثل فلسطین دیده شده است. به همین دلیل به آن آرابسک به معنی عربی گفته می شود و علت نام گذاری آن به شکل امروزی یعنی اسلیمی مربوط به جهش و شکوفایی چشمگیر این هنر از آغاز اسلام بوده است تا به الان که شاهد اسلیمی طلا هستیم.
طرح اسلیمی طلا به چه صورت است؟
طرح اسلیمی طلا مرکب از خطوط منظم صاف و قوس دار است، که در نهایت با پیچیدگی و تکرار الگو خاص باعث خلق یک اثر زیبای غنی از فرهنگ ایران می شود. همچنین عنصر اصلی در آنها درخت زندگی می باشد، این درخت هر نوع درختی می تواند باشد. اما شکل رایج و مرسوم آن اغلب درخت تاک و یا همان انگور است. این درخت روی ساقه و تنه خود پیچش هایی دارد، که روی آن با جوانه ها، گل ها، برگ ها و غنچه ها زینت داده شده است.
طرح اسلیمی مبدا و پایان ندارد، به این معنی که شما ابتدا و انتها طرح را نمی توانید بیابید که خود از شگفتی های اسلیمی طلا می باشد و علاوه بر این، پیچش هایی نیز به درون و بیرون طرح وجود دارند. همان طور که واضح است، تمام عناصر نقوش اسلیمی حاوی یک پیام و یا یک نماد هستند که بیانگر عنصری از طبیعت می باشد و پیچش به درون و بیرون نشان از لایتناهی و یا بی انتها بودن آن است.
نگاهی به تاریخچه طرح اسلیمی طلا
خیلی واضح است که این هنر متعلق به امروز نیست و به عبارتی هنری مدرن محسوب نمی شود، بلکه از زمان های بسیار قدیم طرح های اسلیمی چشم نواز و خلاقانه، روی فرش ها و قالیچه ها خودنمایی می کرده اند که احتمالا همه ما آنها را به یاد داریم و خیلی هم با این هنر بیگانه نیستیم.
در زمان های گذشته انسان های نخستین با حکاکی بر روی سنگ ها سعی بر به جا گذاشتن آثاری از خود و فرهنگ آن زمان برای نسل های آینده داشتند. پس از آن طرح اسلیمی بر روی آثار باستانی، مثل تخت جمشید که هر یک روایت کننده افسانه و یا آداب و رسوم ایرانی ها از زمان داریوش اول تا پادشاهان بعدی است و برای محراب های مساجد به ویژه در بدو ورود اسلام استفاده می شدند. هم اکنون مسجد جامع اصفهان، مسجد سید زنجان و بسیاری از مکان های مذهبی برجسته دیگر ایران مثل حرم مطهر امام رضا(ع) پر از نقش و نگارهای طرح اسلیمی می باشند.
البته ناگفته نماند که طرح اسلیمی می تواند شامل نماد های متفاوتی از قبیل انسان ها، حیوانات و گیاهان باشد و در هر دوره نمادی خاص کاربرد بیشتری داشته است.
به عنوان مثال استفاده از نماد حیوانات به دلایل شرعی در طرح اسلیمی محراب ممنوع می باشد چون به معنی بت پرستی است که خود نوعی شرک محسوب می شود. به همین دلیل ما در طرح های اسلیمی ایران بیشتر شاهد استفاده از گیاهان هستیم.
هم اکنون شاهد استفاده از طرح اسلیمی طلا در قاب های دیواری و یا در دیگر صنعت ها مثل مینا کاری، سفالگری، معماری و طراحی لباس هستیم.
انواع طرح اسلیمی طلا چیست؟
طرح اسلیمی طلا شامل انواع زیادی می باشد که از مهمترین آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- اسلیمی ساده: همان فرم ساده و ابتدایی اسلیم است و بدون تزئین می باشد.
- اسلیمی دهنه اژدری: بصورت سر و دهان اژدها طراحی می شود که اغلب با بیرون آمدن دو شاخه اسلیمی کوچکتر از دهان اژدها بصورت قرینه ادامه پیدا می کند.
- اسلیمی خرطوم فیلی: نقشی همانند سر فیل همراه با خرطوم آن دارد.
- اسلیمی ماری: این طرح بصورت جداگانه طراحی می شود و بر روی بدنه قرار نمی گیرد و حالتی شبیه خیزش مار دارد.
- اسلیمی پیچک: برای زیبایی بیشتر بر روی تنه پیچ و تاب هایی نیز بر روی آن طراحی می شود.
- اسلیمی گلدار: در میان اسلیمی نقوش گلهای ختایی مثل گل عباسی و نیلوفر طراحی می شود.
متناسب با سلیقه و علایق هر شخص هر کدام ازین طرح ها شامل نماد و اصول گوناگونی هستند به عنوان مثال نوع اسلیمی طلا ساده آن اغلب مورد پسند افراد سخت پسند قرار می گیرد. این طرح ها برای کاور کتاب و حاشیه صفحات تقویم و دفاتر بسیار کاربردی هستند و شما می توانید با این طرح در عین سادگی به کار خود روح و فرهنگ زیبا و غنی ایران باستان را بدهید.
انواع ساختمان اسلیمی طلا و بررسی آنها
در این بخش کمی تخصصی تر به بررسی مختصر ساختمان اسلیمی طلا برای طرفداران این طرح می پردازیم:
- بند (ساقه): در واقع معادل ساقه گیاه می باشد، که جزئیات، غنچه های نیمه باز، جوانه ها و برگ های اسلیمی از آن سرچشمه و منشا میگیرد و قسمت اصلی کار است.
- سربند اسلیمی: برای اتصال و پوشانیدن بندهای اسلیمی در نقاطی مثل نقطه شروع انشعاب و نقطه تقارن استفاده می شود و شامل انواع صنوبری، مثلثی، لاله ای و لوزی می باشد.
- سر اسلیمی: شامل نمادها می باشد و بیشتر در قسمت های راسی قرار می گیرند. بسته به نوع طرح اسلیمی در گیاهان شامل گلهای اسلیمی و در حیوانات شامل عاج می باشد.
اسامی نقوش اسلیمی و عکس نقوش اسلیمی
هنر اسلیمی طلا در میان هنرهای هفت گانه، هنر سوم یعنی جزء هنرهای ترسیمی محسوب می شود. این هنر به دو صورت اسلیمی طلا و اسلیمی ساده توجه بسیاری را به خود جذب کرده است و هم اکنون طراحی طرح نوع طلا اسلیمی، یک کار تخصصی است و برای سهولت کار و شاید هم از جهت تخصصی بودن آن از جهات متفاوتی دسته بندی می شود. یکی از این دسته بندی ها مربوط به نقوش اسلیمی می باشد. از این جهت نقوش این نوع اسلیمی به دو دسته کلی تقسیم می شود:
- نقوش شکسته: معمولا شامل طرح های ساده است و در آن از خطوط صاف و اشکال زاویه دار استفاده می شود. این نوع نقوش مناسب مکان های رسمی و یا طراحی کارت ها است.
- نقوش گردان: این نقوش، خود شامل دو نقش اسلیمی و ختایی می باشد.
- نقوش اسلیمی: این نقوش به نحوی برگرفته از طبیعت است و در آن از انسان گرفته تا حیوانات و گیاهان استفاده می شود.
- نقوش ختایی: این دسته از نقوش فقط شامل گیاه و اجزاء وابسته و مرتبط به آن مثل برگ، گل، غنچه و درخت می باشد. در نقوش ختایی از گل های متفاوتی استفاده می شود اما کامل ترین آن گل عباسی است.
کلام آخر
طرح اسلیمی از حالت کهن و دیرینه خود فاصله بسیاری گرفته است و شاید بتوان گفت الان بیشتر از قبل مورد توجه برندها قرار گرفته است. با تنوع و نوآوری مارک گلد حتی جوانان هم با استفاده از اکسسوری هایی مثل دستبند اسلیمی طلا جزء مخاطبان این مجموعه هستند. از طرفی شما می توانید با انتخاب قاب های دیواری و یا رو میزی های جذاب و خاص دکوراسیون اتاق، محل اقامت و یا کار خود را تغییر دهید و به آن حال و هوایی تازه ببخشید.
